السيد الطباطبائي ( مترجم : همداني )
319
تفسير الميزان ( فارسي )
دلالت دارد بر اينكه حرمت اجتماع با زنان در حال حيض خود نوعى تطهير زنان از پليدى است ، و خداى سبحان هميشه تطهير را دوست مىدارد ، و بر بندگان خود منت مىگذارد ، كه تطهيرشان كرده مىفرمايد : « ما يُرِيدُ اللَّه لِيَجْعَلَ عَلَيْكُمْ مِنْ حَرَجٍ وَلكِنْ يُرِيدُ لِيُطَهِّرَكُمْ ، وَلِيُتِمَّ نِعْمَتَه عَلَيْكُمْ » « 1 » . و معلوم است كه اين معنا قابل نسخ نيست ، و نمىشود آن را با امثال آيه : « * ( نِساؤُكُمْ حَرْثٌ لَكُمْ ، فَأْتُوا حَرْثَكُمْ أَنَّى شِئْتُمْ ) * . . . » ، مقيد كرد چون اين آيه اولا مىخواهد آزادى دهد ، و علت آزاد شدن مردم با علت تحريم يعنى آزار بودن حيض جمع مىشود ، و در نتيجه در برداشتن حرمت كارى نمىتواند بكند ، و ثانيا آيه حرث مشتمل بر جمله : « * ( وَقَدِّمُوا لأَنْفُسِكُمْ ) * . . . » است ، كه به خوبى از آن استفاده مىشود كه حرث بودن زنان نمىتواند ناسخ آيه محيض باشد ، چه بعد از آن آيه نازل شده باشد ، و چه قبل از آن پس حاصل كلام در معناى آيه اين شد كه نسبت زنان به جامعه انسانى نسبت كشتزار است به انسان كشتكار ، همانطور كه كشتزار براى بقاى بذر لازم است ، و اگر نباشد بذرها به كلى نابود مىشود ، و ديگر غذايى براى حفظ حيات و ابقاى آن نمىماند ، همچنين اگر زنان نباشند نوع انسانى دوام نمىيابد ، و نسلش قطع مىشود ، آرى خداى سبحان تكون و پديد آمدن انسان ، و يا بگو به صورت انسان در آمدن ماده را تنها در رحم مادران قرار داده ، و از سوى ديگر طبيعت مردان را طورى قرار داده كه متمايل و منعطف به سوى زنان است با اينكه مقدارى از آن ماده اصلى در خود مردان هم وجود دارد ، و در نتيجه ميان دو دسته از انسانها مودت و رحمت قرار داده و چون چنين بوده قطعا غرض از پديد آوردن اين جذبه و كشش ، پديد آوردن وسيله اى بوده براى بقاى نوع ، پس ديگر معنا ندارد ، آن را مقيد به وقتى و يا محلى معين نموده ، از انجام آن در زمانى و مكانى ديگر منع كند ، بله مگر آنكه در يك موردى خاص انجام اين عمل مزاحم با امرى ديگر شود ، امرى كه فى نفسه واجب بوده ، و اهمالش جايز نباشد ، و با اين بيان معناى جمله : * ( « وَقَدِّمُوا لأَنْفُسِكُمْ » ) * به خوبى روشن مىشود . يكى از تفسيرهاى عجيب و غريب استدلالى است كه بعضى به جمله « * ( نِساؤُكُمْ حَرْثٌ لَكُمْ ) * . . . » كردهاند ، بر اينكه در هنگام جماع عزل ( يعنى بيرون ريختن نطفه ) جايز است ، با اينكه آيه شريفه هيچ نظرى به اين جهت ندارد ، تا اطلاقش شامل آن شود ، نظير اين حرف تفسير ديگرى است كه گفتن بسم اللَّه قبل از جماع را از جمله : « * ( وَقَدِّمُوا لأَنْفُسِكُمْ ) * . . . » استفاده كرده
--> ( 1 ) خدا نمىخواهد شما را به زحمت اندازد ، بلكه مىخواهد پاكتان كند و نعمت خود بر شما تمام كند . « سوره مائده آيه 7 »